Verslag maart '15

  1. Home
  2. /Kenniscafé
  3. /Het Kenniscafé in 2015
  4. /Verslag maart '15

"We wisten het al: geld maakt niet gelukkig"
"Het gevoel van geluk zit voor belangrijk deel in onze genen"
"Je kunt oefenen om gelukkiger te worden"

Thijs Wartenbergh

Het is zo’n tegeltjeswijsheid: ‘Geld maakt niet gelukkig’. We wisten het eigenlijk wel, maar het is goed om het nog eens te horen van een paar deskundigen die - ieder op hun eigen manier -  veel kunnen vertellen over dat abstracte begrip waar we het zo vaak over hebben: geluk.

Meike Bartels, hoogleraar Genetics and Wellbeing aan de Vrije Universiteit van Amsterdam, gelukseconoom André van Hoorn, universitair docent bij de faculteit Economie en Bedrijfskunde van de Rijksuniversiteit Groningen en mental coach Daniel Zavrel, directeur-eigenaar van Being In Business gaven bij de maart-aflevering van het KennisCafé in de nieuwe bibliotheek van Almere hun visie op dit onderwerp. Dat alles onder leiding van Connie Franssen.

Gelukkig voelen
Meike Bartels heeft onderzocht dat verschillen in geluksgevoel tussen mensen voor 40 procent bepaald worden door erfelijkheid en dus voor 60 procent door verschillen in invloeden uit de omgeving. Het is nog niet bekend waar de zogenaamde geluksgenen zitten die wij met z’n allen hebben.

Voor haar onderzoek maakte Bartels gebruik van het Nederlands Tweelingen Register (NTR), dat hoogleraar Dorret Boomsma in 1987 op de Vrije Universiteit startte. Bij het NTR staan meer dan 180.000 personen ingeschreven. Daarnaast hebben er tot nu toe ook meer dan 14.000 leerkrachten van tweelingen meegedaan aan Bartels’ onderzoek.  Zij vullen regelmatig vragenlijsten in. Binnenkort worden resultaten bekendgemaakt van een wereldwijd onderzoek onder 150.000 personen.

Scoren
In Nederland blijken we hoog te scoren waar het ons geluksgevoel betreft: daar komt een rapportcijfer van 7.8 uit voort. In Denemarken ligt dat getal nog iets hoger, 8.2. Dat hoeft niet zoveel te zeggen. Er kunnen net iets andere vragen gesteld zijn rondom het aspect ‘geluk’. Daarnaast: het cijfer is een gemiddelde. Het is belangrijker om de mensen die hun leven flink lager inschatten dan die 7.8, zodanig te helpen dat ze een volgende keer richting dat cijfer opschuiven.

Kinderen kunnen profiteren van het DNA van hoogopgeleide ouders. Die zorgen er vaak voor dat hun kleintjes al vroeg leren lezen. Ze stimuleren hun kroost naar een hoger niveau. Dat wordt een 'double advantage' (voordeel) genoemd.  Van een double disadvantage (nadeel) kan eveneens sprake zijn. Ingeval een moeder tijdens haar zwangerschap rookt bijvoorbeeld.

Geld
Het is al gezegd: geld maakt niet gelukkig. Dat is ook onderzocht, aldus Van Hoorn. In de jaren zeventig was er een booming economie. Het Bruto Nationaal Product (BNP) steeg behoorlijk, maar het geluksgevoel hield daar geen gelijke tred mee. Hierbij past ook het winnen van een loterij. Dat geeft even een gelukzalig gevoel wellicht, maar dat gevoel ebt snel weg. Dat is trouwens ook het geval na de aankoop van een mooie auto of een nieuw huis. Je went snel aan dat idee.

Oefenen
Kan een mens oefenen om een volmaakt geluksgevoel te krijgen? Volgens Daniel Zavrel wel. Via spirituele training. Je leert jezelf beter kennen, je leert dichtbij jezelf te blijven, je bent niet meer zweverig (als je spiritueel bezig bent, ben je juist niet zweverig, volgens hem, maar eerder nuchter, ‘ontzweefd’) en je kunt uiteindelijk bij je hart komen.

Maar dat hoeft allemaal niet. Een kopje koffie op een terras drinken, even niets hoeven, kan al een gevoel van geluk geven. Of een avondje doorbrengen met vrienden, of simpelweg iemand een persoonlijk getint bericht sturen kan een blij gevoel geven dat grenst aan geluk. En gelukkig kunnen we geluk ook vinden. Door je bijvoorbeeld aan te sluiten bij een organisatie, club of netwerk. Zo'n stap moet je zeker zetten als je denkt dat zoiets je gelukkig maakt.